Iedereen kent de grote lijnen van de Tweede Wereldoorlog: hoe de verschillende troepen langzaam door Europa trokken om landen te bevrijden van de Duitse bezetting. Maar waar individuele soldaten precies zijn geweest, blijft vaak onbekend. Juist voor familieleden en nabestaanden is juist die informatie van grote waarde. “Relatief gezien is het maar één soldaat, maar als dat net jouw familielid was, is iedere dag belangrijk om te volgen”, legt Nathan Kehler, oprichter van ‘Project ’44‘ uit.
De Canadese veteraan Kehler bedacht daarom een interactieve landkaart waarop de verschillende reizen van de soldaten wél te volgen zijn. Samen met hoofdontwikkelaar Ondrej werkt hij al jaren aan het verzamelen van verhalen, foto’s en routes voor Project ’44. Aan de hand van officiële verslagen zijn de Canadese geallieerden via hun website dag voor dag te volgen.
Van Canada naar Grootegast
Vanuit het Victory Museum in Grootegast ontdekte Auke Doornbosch dit bijzondere project in 2025. Doornbosch besloot een bericht te sturen met de vraag of het museum ook gebruik zou mogen maken van de informatie van Project ’44. Binnen twee uur kreeg hij een reactie op zijn mail.
“Nathan bleek al van plan om het museum te bezoeken. Twee weken later zou hij namelijk van Canada naar Nederland vliegen voor een rondreis hier”, blikt Doornbosch met een glimlach terug. “Zo is de samenwerking tussen ons en Canada ontstaan.”
Oorlogsverhalen worden toegankelijker
Een jaar later zitten de mannen opnieuw met elkaar om tafel op het Museumplein. Kehler en Ondrej leggen de laatste hand aan het grote touchscreen waarop de interactieve landkaart straks te zien zal zijn.
“Zo kunnen bezoekers de oorlog nog beter leren begrijpen”, zegt Kehler terwijl hij op het scherm laat zien hoe de Canadezen Nederland stap voor stap hebben bevrijd. “Je kan precies zien in welk dorp ze zijn geweest en wie daarbij aanwezig was. Dit maakt oorlogsverhalen een stuk toegankelijker.”
De eerste in Europa
Niet alleen is Project ’44 een mooie toevoeging aan het Victory Museum, het is ook een unicum, vertelt Doornbosch. “We zijn de allereerste in heel Europa die met het project aan de slag gaan. Het is een pilot waarbij wij feedback verzamelen waarmee Nathan en Ondrej de kaart weer verder kunnen ontwikkelen.”
Hoewel de samenwerking deels toevallig tot stand kwam, is dit geografisch ook een bijzondere locatie voor de pilot, vindt Kehler. “Dit is de plek waar de laatste dagen van de oorlog voor de Canadese soldaten plaatsvonden. Wanneer mensen uit Canada Nederland bezoeken, is het mooi als ze ook hier komen als afsluiting van die reis. In het museum heb je bovendien de wapens en uitrusting waarmee de soldaten toen hebben gevochten. Dichter bij het gevoel van een tijdmachine kom je niet.”
Nadenkend naar buiten
Project ’44 krijgt een plek in een nieuwe hoek van het museum. Door de verhuizing van de Museumdrukkerij IJzer & Lood van het Museumplein is er extra ruimte vrijgekomen voor het Victory Museum. “Vanaf 4 mei willen we ervoor zorgen dat mensen gebruik kunnen maken van Project ’44”, vertelt Doornbosch. “Misschien is de aankleding van de ruimte nog niet helemaal af, maar we doen wat we kunnen.”
Hoewel het afmaken van de ruimte nog werk kost, kan hij niet wachten tot bezoekers gebruik gaan maken van het nieuwe project. “Als groep gedreven vrijwilligers willen we de boodschap van de Tweede Wereldoorlog doorgeven: wat er precies is gebeurd en wat we kunnen doen om een volgende oorlog te voorkomen. We willen dat mensen hier nieuwsgierig binnenkomen en vervolgens nadenkend weer naar buiten gaan. Dat is wat ons drijft, en deze nieuwe toevoeging zal daar zeker bij helpen.”
