Een groepje leden van IVN Natuureducatie Westerkwartier bewoog zich dinsdag door het Johan Smitpark in Zuidhorn. Geen excursie voor het publiek deze keer, maar een dag om de eigen kennis te vergroten. Aandachtig ging de één na de ander naar de grond om zwammen te bestuderen.
Plantenwerkgoep
“Wij zijn van de plantenwerkgroep”, vertelt één van de vrouwelijke leden. “Vandaag gaan wij paddenstoelen opzoeken. Wij kijken welke paddenstoelen er zijn en hier groeien. En dat leggen wij dan vast.”


Welke soort zwam?
Bij iedere paddenstoel of zwam ontstaat wel een gesprek. Hebben ze het over dezelfde soort? Een app op de telefoon helpt daarbij: maak een foto, upload die en laat internet het maar uitzoeken. “Dat is niet altijd betrouwbaar”, zegt één van de leden. “Dan moet je nog steeds goed vergelijken of het wel echt om het specifieke soort gaat.” Iemand vult aan: “Als je wat aanmeldt op waarneming.nl, dan krijg je uiteindelijk een ‘goedje’ erbij, als je de goede naam erbij hebt. Wij hebben daar al zo’n 200 paddenstoelen opstaan die zijn goedgekeurd: dat de benaming dus klopt.”
App met beeldherkenning
Een app als ObsIdentify is slim, maar heeft volgens de groepleden ook zijn grenzen. “ObsIdentify werkt via AI en beeldherkenning. Die kan heel veel, maar op een gegeven moment weet je van ‘dit klopt niet’. Je moet toch ook echt je eigen kennis hebben. En uit boeken halen natuurlijk.” Boeken hebben de IVN’ers niet bij zich. “Nee, vroeger sleepte je een rugzak mee vol moet boeken als je pad ging. Dat doen we niet meer, dus dit is op zich wel handig.” Terloops noemt men ook een handige website waar interessante informatie op staat: ZwammenInZuidhorn.


Meer dan 5000 soorten
Er zijn in Nederland veel soorten zwammen en paddenstoelen. “Wel meer dan 5000. En met het hele kleine spul erbij is dat nog veel meer.” In het Johan Smitpark en omgeving zijn volgens de groep dus zo’n 200 verschillende paddenstoelen en zwammen gevonden. Bijzondere namen komen voorbij, zoals de Gele hoorntjes en de Dikrandtonderzwam. Of Zwavelkopjes, die op dood hout groeien.
Eetbaar of giftig?
De meeste mensen weten dat lang niet alle paddenstoelen eetbaar zijn en dat sommige juist zeer giftig zijn. De cantharel is redelijk bekend als goed eetbaar, net als het eekhoorntjesbrood. “In Zuidhorn groeien cantharellen op enkele plekken. Maar de vindplaatsen worden wel verduisterd, als je die aanmeldt”, legt één van de leden uit. “Anders gaan mensen die meteen plukken. Maar wij zien het wel, hier en daar, dat mensen ze hebben afgesneden.”


Gevaarlijk
Een ander verwijst naar het nieuws van dinsdagmorgen (7 oktober): meerdere mensen zijn binnen één week opgenomen in het ziekenhuis na het eten van de groene Knolamaniet. “Die lijken nogal op champignons, dus daar kan je je in vergissen”, verklaart iemand. “Daarom: bij twijfel niet eten en gewoon laten staan.” De IVN-leden benadrukken dat zij zelf geen eetbare paddenstoelen plukken in de omgeving, om geen verkeerde indruk te willen wekken.
Nieuwe soorten
De IVN-leden hebben ook enkele soorten ontdekt die ze nog niet eerder zagen. Een man vertelt: “We hebben bijvoorbeeld de Watermerkzwam gezien, de Broze Russula, en de Hazenoor – dat is een heel apart ding door! – en de Lila satijnvezelkop. Die is een beetje paarsig.” Nieuwe ontdekkingen dus, waarmee de groep ondertussen ook de eigen kennis verder uitbreidt.




